Anasayfa » Etiketler » Hypatia

Tarihte Büyük Kadın Matematikçiler

Yazar: CrystaL, Tarih: 20 May 2009, Okundu: 6093, Kategori: Ünlü Matematikçiler

0
Tarihte büyük kadin matematikçiler de vardir. Gericiler tarafindan katledilen Hypatia, parlak bilim merkezi Iskenderiye'nin son isigi sayilir. Sonraki dönemlerde Sonja Kowalewsky, Sophie Germain, Emmy Noether genç hanimlara örnek olusturacak ünlü matematikçilerden bazilaridir.

17 Agustos depreminde kitapligimin üst rafindaki biblolar ve Sonja Kawalewsky'nin orta boyda büyütülmüs resmi yere düsmüstü; sadece onu yerine koymustum, ama 12 Kasim'da tekrar düstü, simdilik (!) eski yerinde duruyor.

1991'de ITÜ'den emekli olunca, Sonja Kowalewsky'nin bu resmi benimle birlikte üniversitedeki odamdan Ataköy'e dönmüstü. Birkaç hafta önce taninmis bir hanim yazar, gazetesinde beni yazmak istedigini söylediginde, telefonda kendisine, dünya matematik tarihinde genç hanim matematikçilerimize örnek olacak hanim matematikçilerin oldugunu söyledim. "Ben onlari bilemem, siz yazin!..." demisti. Iki depremde de Kowalewsky'nin adeta "Beni yaz.." dercesine, geceleri çalistigim koltugun üzerine düsmesi nedense bana cesaret verdi.
 

Hypatia (M.S. 370-415)

Yazar: CrystaL, Tarih: 20 May 2009, Okundu: 9132, Kategori: Ünlü Matematikçiler

1
Hypatia (M.S. 370-415)Simdi, epey gerilere giderek Iskenderiyeli astronom ve matematikçi Theon'un kizi Hypatia'yi anlatalim. Bilimi ve zerafeti ile oldugu kadar güzelligi ile de ünlü olan bu filozof ve matematikçi Grek hanim Atina'da egitimini tamamladiktan sonra Iskenderiye'ye yerlesmis ve orada bir okul açmistir. Zamaninda yasayanlarca filozof Isidorus'un karisi oldugu söylenmisse de, bunda bir yanilgi oldugu sanilmaktadir; çünkü güvenilir yazarlara göre Hypatia hiç evlenmemistir. Babasindan aldigi saglam fikir yapisi ile kendisini Platon'un izinde buldu ve Iskenderiye'de Platon, Aristo ve Suda gibi diger filozoflar üzerine halka açik dersler verdi. En önemli ögrencisi Synesios'dur. Sonradan büyük filozof olan bu ögrencisi ona hayranligini ve ilmine duydugu takdirlerini bildiren pek çok mektup yazmistir. Bu mektuplar felsefe tarihi kitaplarinda bugüne kadar gelmistir. Buna karsin Damaskios ve onun hocasi Isodoros, Hypatia için filozof olarak büyük takdirlerini söylerken Iskenderiye'deki Platon geleneginin etkisi altinda kalmayip, kendi kararini verseydi geometride daha ileri olurdu fikrini ileri sürmüslerdir. Sinosios ve Herakles'in yetismelerinde ögretmenleri Hypatia'nin üstün gayreti tesekkürle anlatilmaktadir.